Wat is een peilbuis?
Een peilbuis is een kunststof buis in de bodem met onderaan een filter. Via die buis meet je de grondwaterstand en kun je grondwater bemonsteren. Een peilbuis staat altijd in een bepaalde laag: de diepte van het filter bepaalt welk grondwater je meet.
Wij boren peilbuizen op verschillende dieptes en in meerdere watervoerende pakketten, ook binnen in panden en op verontreinigde locaties.
Waarvoor gebruik je peilbuizen?
- Bij een bemaling: je volgt hoe ver het grondwater daalt, in de bouwput en bij de buren. Zo zie je op tijd of er risico is op zetting.
- Voor een vergunning of melding: het waterschap vraagt vaak om metingen voor, tijdens en na een onttrekking.
- Voor bodemonderzoek: je neemt grondwatermonsters om verontreiniging op te sporen of te volgen.
- Voor langdurige monitoring: bijvoorbeeld rond natuurgebieden, dijken of drinkwaterwinningen.
Hoe wordt een peilbuis geplaatst?
- We boren tot de gewenste diepte en beschrijven de grondlagen die we tegenkomen.
- We plaatsen de buis met het filter op de goede hoogte.
- Rond het filter komt filtergrind, zodat water goed kan toestromen.
- Daarboven sluiten we het boorgat af met zwelklei. Zo lopen er geen lagen in elkaar over en meet je alleen het water uit de juiste laag.
- Bovenaan komt een afsluitbare kop of een straatpot.
Meten: handmatig of met een datalogger
De grondwaterstand meet je met een peillood: een meetlint met een sensor die piept als hij het water raakt. Wil je de stand continu volgen, dan hang je een drukopnemer in de buis. Die slaat elke paar minuten of uren een meting op. Bij een bemaling is dat de gebruikelijke manier.
Voor plekken waar weinig ruimte is, of waar de bodem verontreinigd is, boren we peilbuizen sonisch. Daarbij komt vrijwel geen grond naar boven.
Uit de praktijk
- Peilbuizen boren in Amersfoort, op verschillende dieptes en in meerdere watervoerende pakketten
- Sonische boring voor een peilbuis in Zwolle, binnen in een pand tot 10 meter diepte
Meer over de technieken lees je op SBTM, sonische boringen en milieu en grondboringen. Wat een sondering is, lees je op sonderingen.
Hoe diep moet een peilbuis?
Dat hangt af van welk grondwater je wilt meten. Voor de freatische grondwaterstand is een paar meter vaak genoeg. Voor een diep watervoerend pakket, bijvoorbeeld bij spanningsbemaling, gaat het filter veel dieper.
Waarom komt er zwelklei in het boorgat?
Zwelklei sluit het boorgat boven het filter af. Zo kan water uit een andere laag niet langs de buis naar beneden lopen en meet je alleen de laag waar het filter in staat.
Hoe vaak moet je een peilbuis uitlezen?
Bij een bemaling vaak dagelijks of continu met een datalogger. Voor langdurige monitoring kan eens per twee weken of per maand genoeg zijn.
Kan een peilbuis binnen in een gebouw?
Ja. Met een compacte sonische boormachine plaatsen we peilbuizen ook binnen in panden.
